GERECHTSHOF VAN HILLSBORO
Geef mij het oude geloof maar
Dat is goed genoeg voor mij
Geef mij het oude geloof maar
Dat is goed genoeg voor mij
Het was goed genoeg voor de kleine David
En het is goed genoeg voor mij
Geef mij het oude geloof maar
Dat is goed genoeg voor mij
Het was goed genoeg voor de oude Jona
En het is goed genoeg voor mij
Het was goed genoeg voor de Hebreeuwse kinderen
En het is goed genoeg voor mij
Geef mij het oude geloof maar
Dat is goed genoeg voor mij
Goedemorgen, jongens en meisjes.
Goedemorgen, heren.
In de biologieles van vandaag
gaan we verder met Darwins theorie over de afstamming van de mens.
Volgens Darwin stamt de mens af van een lagere diersoort.
Hij begon als een protozo, evolueerde tot aap en werd uiteindelijk de mens.
Dat verklaart ook waarom jullie soms zulke apenkoppen zijn.
Wat Darwin bedoelde...
Bertram Cates?
Dat weet je best, Sam.
Bert...
je bent in overtreding van artikel 31428 van wetboek 37 van het staatsrecht.
Het is verboden om theorieën te doceren die tegen 't scheppingsverhaal indruisen
en leerlingen bij te brengen dat de mens afstamt van dieren.
Je bent gearresteerd.
LERAAR IN HECHTENIS
MENS OF AAP?
TERUG NAAR DE MIDDELEEUWEN
APEKOOL IN HILLSBORO
Deze noemt het apekool. En deze "apenstreken in Hillsboro".
De hele wereld lacht ons uit. Hier, Chicago.
"Zijn ze in Hillsboro gek geworden of lopen ze gewoon achter?"
We zijn te ver gegaan.
Laat maar lachen. Liever dat dan dat m'n zoons de bijbel belachelijk maken.
Toen de Here werd geslagen, keerde Hij z'n andere wang toe.
We hoeven ook niet terug te slaan. Als dit maar ophoudt.
- Tom, jij bent jurist. Wat zou jij doen? - Ik onthoud me van commentaar.
Ga jij maar weer studeren.
Het zijn maar buitenlanders en stadsmensen.
Ooit een Fransman in je hotel gehad?
Of jij iemand uit New York in je winkel?
Wij zijn uitverkoren om de kudde het pad naar de herder te wijzen.
- We zijn geen schapen. - Liever dat dan Judasgeiten.
Wacht nou eens even.
Als burgemeester moet ik de wet naleven, ook al zou me dat stemmen kosten.
Ik trek me niets aan van deze lasterpraat.
Binnenkort ben je burgemeester-af en dat is maar goed ook. Je was pet.
Vrienden, zoals jullie weten, houd ik me beroepshalve bezig met de cijfertjes.
M'n bank stelt zich praktisch op en dat doe ik zelf ook.
Wisten jullie dat de grote universiteiten studenten uit onze staat afwijzen
vanwege deze wet?
Ik weet niet wie dit achterlijke gedoe heeft bedacht,
maar ik ben er niet van gediend.
Ik wil dat mijn bank in de grote steden voor vol wordt aangezien.
En dat mijn zoon straks naar Yale kan.
Ik geloof ook in een fundamentalistische interpretatie van de bijbel, net als jullie,
maar we kunnen de ogen niet sluiten voor de vooruitgang.
Wacht eens even.
"Matthew Harrison Brady wil aanklager zijn in apenproces."
- De Here stuurt ons Zijn rechterhand. - En ik ga met hem samenwerken.
Wat een publiekstrekker. De stad zal uit z'n voegen barsten.
- Al die mensen moeten ergens slapen. - En een hapje eten.
Hillsboro wordt een stad van betekenis.
De Here zij dank. Laat ons bidden.
Ik zou maar gauw gaan bidden.
Matthew Harrison Brady komt hierheen.
Ik heb op hem gestemd toen hij president wou worden. In 1900 en in 1908 weer.
De keer daarvoor was ik nog te jong. M'n pa stemde ook op hem.
Ik heb 'm ooit horen spreken in Chattanooga.
Als hij aan 't woord was, wankelde de tent op z'n grondvesten.
Wie gaat je verdedigen?
Geen idee. Een krant uit Baltimore zou iemand sturen.
Als hij z'n mond maar kan roeren.
Vast weer een verslaggever. Je bent wel populair.
Zou je me een plezier willen doen? Je weet maar nooit wie het is.
Natuurlijk, Mort.
Ik kom al.
Wie is daar?
Rachel, kom erin.
Heb je iets voor Bert meegenomen?
M'n vader mag niet weten dat ik hier ben.
De dominee vertelt mij ook niet alles.
- Is alles goed met Bert? - Het is nergens zo veilig als in de cel.
Loop maar verder.
Bied je excuses aan.
Zeg dat het een vergissing was. Alsjeblieft.
Moet ik m'n geest aan banden leggen?
Zou je dat willen?
- Dan zijn we tenminste samen. - Het zou niet...
Alles zou veranderen.
Weet je die warme, donkere avonden bij de rivier nog?
We keken naar het water en praatten over de wonderen om ons heen.
We vroegen ons af waar de sterren voor dienden en wat er achter de maan lag.
- Dat zou allemaal verleden tijd zijn. - Niet per se.
Jawel. Zulke gedachten zouden we uit ons hoofd moeten bannen.
Kijk eens aan.
Hier zal de toekomst van de wetenschap dus worden beslist.
De tijd zal het leren.
Ik zie dat we niet alleen de biologie maar ook de schoonheid mee hebben.
- Wie ben jij? - Heb jij dit geschreven?
- Hier. Hornbeck, Baltimore Herald. - Ik dacht al, ik hoor maar niks.
In m'n artikel bezing ik het droeve lot van de ketter van Hillsboro.
B. Cates, een moderne Dreyfus, de Romeo van de biologie.
Ook een hapje?
Geen zorgen, hij komt niet van de boom der kennis.
De boom der kennis groeit niet in het heilige Hillsboro.
Daarentegen tiert de onnozelheid hier welig. Vraag maar aan Adam.
- Je schildert me af als 'n martelaar. - Je offert je toch op voor de goede zaak?
Alleen het aureooltje ontbreekt nog.
Dat krijg je pas als je voor de leeuw bent geworpen.
- Doel je op Brady? - Dit wil ik niet.
- Wat probeer je te bewijzen? - Helemaal niks.
Ik wil m'n leerlingen kunnen bijbrengen dat de mens hier niet neergeplant is.
- Het leven is niet in een week ontstaan. - Maar dat is tegen de wet.
Je bent in dienst van de overheid en dus moet je doen wat de school wil.
Wil de beklaagde zich verweren?
Anders veroordeel ik je tot een leven als jaknikker die stilzwijgend z'n plicht doet.
Nieuwe ideeën zijn hier niet gewenst.
- Denk maar niet dat u leuk bent. - Toegestaan. Ik ook niet.
Laat ons toch gewoon met rust.
Journalisten zijn niks dan oproerkraaiers. Wat komt u eigenlijk doen?
Ik kwam onze Socrates vertellen
dat de Baltimore Herald een advocaat voor hem zal regelen.
- Wat is z'n naam? - Dat weet ik nog niet.
Maakt dat iets uit dan? Het is toch allemaal één pot nat.
Of had je dat nog niet door, Copernicus? De wet heeft het gelijk altijd aan z'n kant.
Waarom doen jullie dan nog moeite?
Ik had een leraar die me geleerd heeft dat de zonsopgang gezichtsbedrog is.
Kan het u echt iets schelen? U doet zo...
Cynisch? Dat maakt me nou zo'n boeiende persoonlijkheid.
Ik doe gemene dingen die leuk zijn en leuke dingen die gemeen zijn.
Ik ben zo onsympathiek dat ik weer aardig word.
Maak je geen zorgen, kleine Eva.
Ik mag dan een gladjanus zijn, maar ik sta wel aan jullie kant.
Matthew Harrison Brady,
als burgemeester wil ik u van harte welkom heten in onze gemeente.
U hebt altijd gevochten voor gewone mensen zoals wij.
Zonder uw inspanningen zouden onze vrouwen geen stemrecht hebben.
President Wilson zou de oorlog hebben verloren
als u hem niet had bijgestaan als minister van Buitenlandse Zaken.
Daarom heeft de gouverneur van onze fraaie staat me toestemming gegeven
u bij deze de eretitel toe te kennen van kolonel bij de staatsmilitie.
Goed genoeg voor Brady.
Het is goed genoeg voor Brady, dus goed genoeg voor mij.
"Kolonel Brady."
Dat heeft wel iets.
Vrienden, het is m'n vrouw en mij een waar genoegen om hier te zijn.
Iedereen heeft op u gestemd. Tot drie keer toe.
Toch wel in aparte verkiezingen, hoop ik?
Ik heb maar één ding aan te merken op dit welkom. Het is veel te warm.
- Alstublieft. - Fijn.
En voor Mrs Brady ook een.
Wie is de geestelijk leider van deze gemeenschap, als ik vragen mag?
Dominee Jeremiah Brown.
Hoe maakt u het, dominee? Komt u er even bij staan?
M'n beste vrienden, jullie weten waarom ik hierheen ben gekomen.
Niet zozeer om 'n jongeman te vervolgen die zich tegen het Woord heeft gekeerd,
maar omdat de steden in het noorden een hetze tegen ons zijn begonnen.
Wij hebben de strijd niet opgezocht.
We zijn maar eenvoudige mensen die een vreedzaam leven willen leiden
en onze kinderen Gods wegen willen leren.
Maar wat willen de goddeloze priesters der evolutie hen bijbrengen?
De afstand tussen de sterren, maar niet wie de sterren draagt.
Ze zijn de weg kwijt.
Als de mens gelooft dat hij afstamt van beesten, zal hij 'n beest blijven.
Als jonge wolven zullen onze kinderen zich tegen hun oude vaders keren
en ons land zal een land worden van Sodom en Gomorra, van vuur en dood.
Dat ben ik niet met u eens.
En wie bent u?
E. K. Hornbeck van de Baltimore Herald.
Uw krant is mij welbekend.
En uw artikelen ook.
Ik kan u meedelen dat m'n krant twee afgevaardigden naar Hillsboro stuurt.
De beste verslaggever van Amerika, ik dus,
en het scherpste juridische brein van de 20ste eeuw, Henry Drummond.
We sturen hem rechtstreeks terug naar de hel.
- Hij komt er niet in. - Goed idee.
Nee, ik vind dat we Henry Drummond juist welkom moeten heten.
Als de vijand Goliat op ons afstuurt, des te beter.
Henry Drummond haalt al 40 jaar alle krantenkoppen met z'n rechtszaken.
De hele wereld zal toezien hoe wij hem verslaan.
Zonder Goliat was koning David ook niet zo beroemd geworden.
We zullen niet alleen de duivelsknecht een lesje leren, maar ook de duivel zelf.
Goed genoeg voor Brady.
U woont hier niet, dus u zult wel een prettig onderkomen zoeken.
Ik had een prettig onderkomen, maar nu zit ik hier in Hillsboro.
Ik heb eten voor je bewaard. Het staat op tafel.
Het komt wel goed, meisje. Laten we God danken dat de zondaar is ontmaskerd.
- Spaar me. Ik heb iets te zeggen. - Je bent van streek.
- Eet eerst iets. Vertel 't morgen maar. - Nee, nu. Ik laat Bert niet in de steek.
Hoe kun je dat nou zeggen? Je hebt Mr Brady toch gehoord?
Ik hou van hem.
Hij is een Judas.
Hij heeft je niets te bieden, behalve de zonde.
Wat heeft hij gedaan dat zo vreselijk is? Waarom haat u hem zo?
Omdat ik in God geloof en al Zijn vijanden haat.
- Bert gelooft ook. - Wat moet hij dan met Drummond?
Waarom laat hij Drummond hier komen om z'n atheïstische praatjes te spuien?
Je staat zelf ook voor de klas. Je weet hoe snel kinderen verpest zijn.
- Zo is Bert niet. - Hij heeft je aangestoken.
Op je knieën en bid om vergiffenis. Je hebt mij en je geloof verraden.
Ik verraad helemaal niemand.
Gelukkig hoeft je moeder dit niet meer mee te maken.
Als ze vanuit de hemel op ons neerkijkt, hoop ik dat ze jou en mij vergeeft.
Toen ik nog een klein meisje was, werd ik 's nachts weleens wakker
en dan was ik bang dat ons huis op z'n kop hing en dat ik zou vallen.
Schenk haar vergiffenis, God.
Ik was zo graag bij u weggekropen om bescherming te zoeken.
Maar ik was altijd banger voor u dan om te vallen en dat is nu nog zo.
Ik heb gefaald.
Wat moet ik toch doen, lieve Heer? Wijs me alstublieft de weg.
- Hoe kan ik m'n dochter redden? - Sta nou op.
Ik zal je besprenkelen met water en je zult weer rein zijn.
Het vuil der afgoden zal ik van je afspoelen.
Ik zal je een nieuw hart geven en je geest vernieuwen.
Ik zal je hart van steen uit je vlees rukken
en je een hart van vlees geven.
HOUD SATAN WEG UIT HILLSBORO
Ha, de duivel. Welkom in de hel.
Dit is dan Hillsboro, het heiligdom der fundamentalisten.
Waar logeren we?
In het Mansion House, maar stel je er niet te veel van voor.
Kom maar mee, dan zal ik je laten zien wat ik bedoel.
- Wilt u een bijbel? - Hotdogs. Wie wil er een hotdog?
Meteen al een probleem. Moet ik m'n maag voeden of m'n ziel?
Doe maar een hotdog.
Wat vindt u van dat apenproces?
Niks, dat is beter voor de verkoop.
Bent u zo'n ketterse zondaar?
Erger nog. Ik ben journalist.
- Ook een hotdog? - Ik niet.
U bent zeker een man van God.
Nee, ik heb een maagzweer.
Dames en heren, devolutie is geen theorie maar een onmiskenbaar feit.
De mens stamt niet af van de aap, vrienden.
De aap stamt juist af van de mens.
Kijk hier maar eens.
Hier ziet u een voorbeeld van hoe laag de mens door z'n dierlijke aanleg kan zinken.
Aanschouw die lege blik.
Satan werd voor straf de hemelse glorie ontzegd,
maar de mens is wedergekeerd tot de dierlijke staat.
Kijk niet naar mij, jongeman.
Dit is het loon van de zonde.
Kijk ernaar en doe er uw voordeel mee.
Dank u voor uw aandacht. Contributies zijn van harte welkom.
Welkom in Hillsboro, opa.
Getuigt u voor de eiser of voor de beklaagde?
- Hé, jij daar. Ben jij Henry Drummond? - Dat hebt u goed.
- Royce McHenry, ik heb een boerderij. - Aangenaam.
De mensen van Hillsboro zijn maar heel gewoon,
maar we laten ons niet de wet voorschrijven.
Dat ben ik ook niet van plan.
Hoepel toch op naar waar je vandaan kwam.
- Het leeft nogal. - Hun messias is net gearriveerd.
Als je hier bent om te winnen, kun je beter naar huis gaan.
Het gaat niet altijd om het winnen.
De enige met verstand in deze stad zit in de bak.
Daarom ben ik hier.
Nog meer gewone mensen, maar dan jonger.
Wij zitten bij Mr Cates in de klas en we vinden hem hartstikke leuk.
We hopen dat u hem kunt helpen.
Dat hoop ik ook.
- Sarah. - Wat leuk om je weer te zien, Henry.
- Alleen jammer dat het zo moet. - Je ziet er weer stralend uit.
- Ken je Mr Hornbeck al? - Hallo, Mrs Brady.
Excuseert u mij.
- Hoe is het met je? - Dag, Matt.
- Je hebt fans, zie ik. - Ja, ik val in de smaak bij de jeugd.
- Kamer 206. - We worden er niet jonger op.
Eet nou niet te veel. Je weet wat de dokter heeft gezegd.
Ik moet aansterken voor de komende strijd.
- Ik breng de bagage wel naar boven. - U weer, Mr Hornbeck.
Ik heb uw stuk van gisteren gelezen. Niet bepaald neutraal.
De pers heeft een kritische rol te vervullen in de maatschappij.
Ik mag die knaap niet.
Dit zijn de notabelen van Hillsboro. Dit is de burgemeester.
Welkom in Hillsboro.
En Mr Davenport, m'n mede-aanklager.
We zijn 't wel niet met u eens, maar we gunnen u uw vrijheid van meningsuiting.
- Zo mag ik 't horen. - Drummond en ik zijn de beste maatjes.
Hij heeft me bijgestaan in m'n presidentscampagnes.
Dat we na al die jaren nu ineens tegenover elkaar komen te staan.
Tja, zo zie je maar. Evolutie. Tot kijk, heren.
- En jullie ook, jongelui. Nog bedankt. - Tot ziens, Henry.
LEES DE BIJBEL
Voorlopig even geen foto's meer.
Is de verdediging klaar voor het volgende jurylid?
- Ja zeker. - Het OM ook, kolonel Brady?
Wij ook.
Mort, wie wordt het twaalfde jurylid?
- Jesse Dunlap. - Hier.
Jouw beurt, Jesse.
Orde in de zaal.
Het publiek is gewaarschuwd dat het hof geen oproer toestaat.
- Het elfde jurylid... - Ik waarschuw niet nog een keer.
Nog maar één jurylid te gaan...
De pers krijgt nog één minuut om verslag uit te brengen.
Sinds gisteravond komen de gelovigen van heinde en ver toegestroomd
om het gebulder van hun messias te aanhoren.
De hogepriester zelf, Matthew Harrison Brady,
propt zich intussen vol met kip en rispt dan ook de nodige clichés op.
Zo gaat dit al twee dagen.
Kunnen we verder, kolonel Brady?
Zou ik voor we verdergaan een motie kunnen indienen?
Wat houdt die motie in?
Het is op dit moment 36 graden Celsius in de rechtszaal.
Die temperatuur zal nog wel oplopen.
Ik zou daarom willen vragen of het goed is dat we onze colbertjes uittrekken.
Heeft de verdediging daar bezwaar tegen?
Als het hof bestand is tegen m'n bretels vind ik het goed.
We wagen het erop.
Wie z'n colbertje uit wil doen, mag dat.
Toont de verdediging ons de laatste mode uit Chicago?
Grappig dat u 't zegt. Ik had ze speciaal meegenomen.
Deze bretels komen namelijk uit uw geboortestad.
Weeping Water, Nebraska.
We gaan verder met de selectie van het laatste jurylid.
Uw naam en beroep.
Jesse Dunlap, boer.
Gelooft u in de bijbel, Mr Dunlap?
Ik geloof in het Woord van God en in Matthew Harrison Brady.
Halleluja, broeder.
Het OM accepteert deze getuige.
- Mr Drummond? - Geen vragen. Afgewezen.
Wil Mr Drummond hem niet in de jury hebben omdat hij in de bijbel gelooft?
Als u een evolutionist kunt vinden, mag u die ook weigeren.
Ik maak bezwaar. De verdediging kan hem toch minstens eerst ondervragen.
Goed, ik vraag wel iets.
- Hoe gaat het ermee? - Ik heb 't nogal warm.
Ja, ik ook. Afgewezen.
U bent ontheven van uw juryplicht. Gaat u maar.
Ik vind de frivole toon die de verdediging meent te kunnen aanslaan zeer ongepast.
Mee eens, kolonel Brady.
Ik maak bezwaar tegen dat ge-kolonel.
Mr Brady heeft geen militaire achtergrond.
Toen hij hier arriveerde, is hem de eretitel van kolonel toegekend.
Die titel benadeelt mijn cliënt.
Het roept een heldhaftig beeld op van een militair op een wit paard
waarachter zich een heel leger van deugdelijkheid heeft geschaard.
Dit moet een eerlijk proces worden. Uw cliënt mag zeker niet benadeeld worden.
Wat is uw voorstel?
Z'n rang verlagen. Ik heb geen bezwaar tegen de eretitel van soldaat Brady.
Doe hier wat aan, Jason.
Laat Drummond naar voren komen.
Kent u onze burgemeester? Hij heeft een voorstel.
Uit naam van... Ik ga er maar vanuit dat de gouverneur dit wel goed vindt.
Bij deze benoem ik u tijdelijk tot erekolonel bij de staatsmilitie.
Woorden schieten te kort, heren.
Een mens krijgt niet elke dag tijdelijk een eretitel in de schoot geworpen.
Ik dank u zeer.
Kolonel Brady, kolonel Drummond, de volgende kandidaat graag.
George Sillers.
Kom maar naar voren.
Uw naam en beroep.
Ik heet George Sillers en ik werk bij de voerhandel.
Vindt u zichzelf een gelovig iemand?
Niet meer dan gemiddeld.
In Hillsboro betekent dat dus "ja".
Hebt u kinderen, Mr Sillers?
Niet dat ik weet.
Stel dat u wel kinderen had.
Hoe zou u het dan vinden als die op school door een goddeloze...
Bezwaar. Dit is de juryselectie.
Het OM maakt de beklaagde al zwart nog voor het proces is begonnen.
Toegewezen.
Bent u op enigerlei wijze bevooroordeeld ten opzichte van de beklaagde?
Bedoelt u Cates? Ik ken hem amper.
Hij heeft eens turf bij me gekocht en keurig betaald.
Mr Sillers lijkt me een integer mens. Hij mag in de jury.
Goed. Kolonel Drummond?
U zegt dat u gelovig bent. Bent u actief in het kerkwezen?
Ik heb het te druk met m'n werk. M'n vrouw regelt die dingen.
Juist. U zorgt dat u het nu goed hebt en zij dat u straks naar de hemel mag.
Bezwaar. Irrelevant en provocerend.
Toegewezen.
Als uw vrouw dus de echte gelovige is, bent u dan bekend met Charles Darwin?
- Pas sinds kort. - Vertelt u eens.
Zou Mr Darwin 's zondags bij u mogen aanschuiven?
M'n collega uit Chicago stelt niet ter zaken doende hypothetische vragen.
We weten nu dat Mr Sillers niet overdreven gelovig is.
Het is in uw belang om te weten of hij dan iets opheeft met Darwin.
Darwin heeft nooit bij ons gegeten.
- Mr Sillers, kunt u uitleggen... - Bezwaar. Het OM is al geweest.
Ik wil een eerlijk proces. De juryleden moeten wel voldoen aan de criteria...
Hou toch op. Ze hoeven toch niet allemaal precies hetzelfde zijn?
- Ga maar bij de rest zitten. - Dit is een aanfluiting.
Gedraagt u, heren.
Het hof heeft bepaald dat de jury is geselecteerd.
Wegens de hitte is de zitting verdaagd naar morgenochtend om tien uur.
Een ogenblik, graag.
Orde in de zaal.
Dominee Brown houdt vanavond een dienst om te bidden voor gerechtigheid.
- Iedereen is welkom. - Ik maak bezwaar tegen deze reclame.
Reclame?
Ja, voor dominee Brown. Ik hoor niks over onze bijeenkomst.
- Ik wist niet dat die er was. - Dat verbaast me niks.
We moeten ook al onder een spandoek met "Lees de Bijbel" door naar binnen.
Ik eis dat dat spandoek verwijderd wordt.
Of dat er een spandoek bijkomt met de woorden "Lees Darwin".
- Ziet u nou wat ik bedoel? - Orde.
Laten we de raadsman uit het noorden zoveel mogelijk tegemoetkomen.
- Hij is hier tenslotte te gast. - Gast? Ik doe m'n werk.
Gedraag u daar dan naar en bederf onze kinderen niet met uw vunzige ideeën.
U gaat te ver. De zitting is geschorst.
Er valt niets aan te merken op mijn gedrag.
- Wel op je taalgebruik. - Er is niks mis met ferme taal.
Het is al moeilijk genoeg om de boodschap over te brengen.
Alles wordt verdomme maar verdraaid.
Vuile atheïst.
Wat ga je nu in de krant zetten?
Wie met de duivel wil eten, moet een lange lepel hebben.
We zullen je eens goed te grazen nemen, Cates.
De Baltimore Herald staat achter je. Tot aan de lynchpartij toe.
- Gooi de handdoek toch in de ring. - Wie ben jij?
- Rachel Brown, m'n verloofde. - De domineesdochter?
Zie je nou niet dat ze je tegen je eigen mensen gebruiken?
Het gaat niet meer om jouw overtuiging. Dit is verkeerd.
Zo simpel ligt het niet. Het is nooit helemaal wit of zwart.
Wist je dat 't op de noordpool een halfjaar schemert?
Daar wonen we niet. Wij wonen hier en hier is het donker zodra de zon onder is.
Sinds u er bent, is alles anders.
Ik ben gekomen omdat Bert het recht heeft om anders te zijn.
Daar gaat 't om. Wat zeg jij ervan, knul?
Ik weet het allemaal niet meer.
Ik wilde hun kinderen iets leren waar ze iets aan zouden hebben.
En nu wordt dat tegen me gebruikt.
Je leert het al. Desillusie hoort bij het heldendom.
Wat komt er straks op m'n graf te staan?
"Bert Cates: Hij ging strijdend ten onder."
- Hij wil een primeur, jij wilt winnen. - En wat wil jij?
Je hebt dit balletje tenslotte zelf aan het rollen gebracht.
Dat deed je niet voor hem of voor mij. Misschien niet eens voor hun kinderen.
Het was iets waar je zelf heilig in geloofde.
- Ik wist niet dat 't zo hoog zou oplopen. - Het zal nog wel erger worden.
- Ze behandelen me als een moordenaar. - Je hebt ook een dierbare illusie gedood.
Ze zullen de toorn van God, Brady en de wet op je laten neerdalen.
U maakt overal een grapje van.
Ik weet heus wel hoe eenzaam en verlaten Bert zich voelt.
Dat gevoel wanneer je op straat loopt en alleen je eigen voetstappen hoort.
Maar je kunt altijd ergens aanbellen:
"Als ik binnen mag komen, zal ik leven en denken zoals u dat wilt."
En dan zullen de deuren openzwaaien en hoef je nooit meer eenzaam te zijn.
Jij mag zeggen hoe je 't hebben wilt. Ik pas m'n verweer wel aan.
Als je maar zeker weet dat de wet 't bij het rechte eind heeft en jij niet.
Dan ga ik meteen terug naar Chicago, waar het tenminste niet zo warm is.
Al m'n hele leven ga ik 's zondags bij m'n vader naar de kerk.
Dit is de plek waar m'n kinderen geboren zullen worden.
We zouden geen leven hebben.
Wat voor leven zouden we hebben als ik toegaf?
Vroom en bekrompen, zoals je vader?
Het gaat er niet overal zo aan toe als hier.
Ik kan niet leven zoals jij van me wilt.
Jij bent degene die voor een keuze staat.
Het is zijn kerk of ons huis. Schipperen gaat niet.
Het spijt me, Bert, ik moet je meenemen.
- Ooit verliefd geweest, Hornbeck? - Alleen op m'n eigen stemgeluid.
Ik heb hun steden bezocht en de altaren gezien
waarop zij de toekomst van hun kinderen opofferen aan de goden der wetenschap.
Het resultaat is chaos, zelfvernietiging en meer nieuwe, dodelijke wapens.
De wetenschap leidt tot duisternis.
Denkt u werkelijk dat het merendeel van het Amerikaanse volk het met u eens is?
Ik ben echt niet de enige die er zo over denkt.
De evolutionisten zijn in de minderheid. Het volk zal uitspraak doen.
Waarom denkt u dat uw campagne zulke felle kritiek heeft opgeroepen?
De berichtgeving wordt bepaald door een luidruchtige minderheid.
Ik hoop dat u zich niet laat beïnvloeden door hun negatieve opstelling.
Een ogenblik stilte.
Heb dank, genadige Heer, voor uw gulle gaven.
Ontferm u over ons, amen.
Tast maar lekker toe. Ik heb ook voor jou bedankt.
De evolutionisten trekken zich niets aan van God en het hiernamaals,
maar de meeste mensen zullen naar de kerk blijven gaan...
Kom bij mij zitten. Hij is nog wel even bezig.
Heb je die ene hoed met dat blauwe veertje niet meer?
Ja, die had je vroeger altijd op. Die stond je veel te mooi.
En waar is die dunne, zwarte stropdas van jou gebleven? Die lelijke.
- Het was net een schoenveter. - Die zit weer in de schoen.
Hoe is het met je?
- Ik ben grijs geworden. En jij? - Afgestompt.
Ach kom, ik heb je bezig gezien. Je geniet er nog steeds van.
Dat komt door Matt. Die roept het slechtste in me op.
We hebben je gemist. Goede vrienden zijn schaars in 't leven.
Gek dat we nu zo verschillend over de dingen denken.
En met reden, want ik heb steun toegezegd gekregen van...
- Hij praat nog even hard. - Hij heeft nog veel te zeggen.
- Te gebieden, bedoel je. - Niet cynisch doen.
Iedereen wil toch graag anderen behoeden en behoed worden?
Jij weet het beter te brengen.
Hij heeft geen blauwe veer in z'n hoed.
Achteraf gezien betwijfel ik of Matt een goede president zou zijn geweest.
Maar wel een goede koning, want dan was jij koningin geworden.
- En jij? - Ik was de oppositie ingegaan.
...en ik geloof in de bijbel. Hillsboro zal, pardon, een bedevaartsoord worden
voor de vele miljoenen die Gods wil tot uitdrukking willen brengen.
Dat was het voor vandaag.
Aanhoort de Heer.
Luistert naar Zijn Woord.
In de bijbel staat dat de wereld in zes dagen is geschapen.
In den beginne was de aarde woest en ledig, en de Here zeide: "Er zij licht".
En er was licht.
De Here zag het licht en het licht vroeg: "Ben ik goed, Here?"
En de Here zeide: "Gij zijt goed".
Zo begon en eindigde de eerste dag.
Toen zeide de Here: "Daar zij een uitspansel." En het was alzo.
Zo begon en eindigde de tweede dag.
Op de derde dag schiep Hij het land en het gras en de vruchtbomen.
Op de vierde dag schiep Hij zon, maan en sterren en Hij zag dat het goed was.
Op de vijfde dag vulde hij de wateren met vis en het uitspansel met gevogelte
en Hij sprak zijn zegen over hen uit.
Maar toen de Here rees op de ochtend van de zesde dag
stonden zijn ogen duister en had Hij een frons op zijn gelaat.
Wat zat de Here dwars?
- Vertel het ons. - Wat zat de Here dwars?
De Here bezag wat Hij tot dan toe had geschapen en Hij zeide:
"Mijn werk is nog niet gedaan."
"Ik zal een mens maken."
Geloven we daarin?
Geloven we in het Woord?
Is het Woord waar?
Vervloeken we hem die het Woord verloochent?
Hopen we dat hij zal branden in de hel?
Hij is niet zachtaardig.
God van storm en donder,
vel deze zondaar zoals U afrekende met uw vijanden ten tijde van de farao's.
Sla hem neer met uw zwaard.
Veroordeel zijn ziel tot de eeuwigdurende kwelling van hel en verdoemenis.
U mag niet om Berts ondergang bidden.
Laat hen die om genade voor deze zondaar vragen dezelfde straf ondergaan
al is het mijn eigen vlees en bloed.
Dominee Brown.
Ik weet dat u wordt meegesleept door uw diepe geloof,
maar u kunt ook te ver gaan.
Zo vernietigt u wat u wilt redden en rest er straks slechts leegte.
Denk maar aan Salomon in Spreuken.
"Wie zijn huis in wanorde brengt, zal wind erven."
De bijbel zegt ook dat God z'n kinderen vergeeft
en dat wij als zijn kinderen elkaar vergiffenis moeten schenken.
Beste vrienden, ga nu maar naar huis.
God zij met u.
Wij brengen je wel thuis.
- Ik kan niet naar huis. Hij haat me. - Welnee.
M'n eigen vader heeft me verdoemd.
Geen mens heeft die macht.
Hij wel. Hij heeft Bert verdoemd en het zoontje van Stebbins.
Het zoontje van Stebbins?
Daar is dit mee begonnen.
Het zoontje van Stebbins was onschuldig.
Dan kan God ook niet boos op hem zijn geweest.
Dat zei Bert ook al.
Toen we een keer bij elkaar waren.
Als ik uitleg hoe de vork in de steel zit, begrijpt u het misschien beter.
We zullen ons uiterste best doen om je te helpen. Kom nou maar.
- Ik kom ook zo. - Dat is goed.
Welterusten, Henry.
- Je bent nog op. - Het is te warm om te slapen.
We kunnen er niet onderuit, Henry. We zijn niet meer zo jong als vroeger.
Ach, als ik op vanavond afga, ben je nog net zo'n vreetzak als 40 jaar geleden.
Toch vreemd dat mensen zo uit elkaar kunnen groeien.
Zo gaat dat in het leven.
Vroeger hadden we zoveel begrip en bewondering voor elkaar.
Hoe komt 't toch dat je nu zo ver van me af staat, ouwe makker?
Misschien ben ik met de tijd meegegaan en ben jij stil blijven staan.
Als met de tijd meegaan het einde van God en het oude geloof betekent...
Ik heb vanavond gezien hoe hard dat geloof kan zijn.
Dat was een afspiegeling van de haat in de wereld om hen heen. Jouw wereld.
Ze voelen zich in een hoek gedreven.
Het zijn eenvoudige mensen.
Ze moeten hard werken en ze hebben het nodig om in iets moois te geloven.
Ze verlangen naar een betere wereld.
- Een soort etalage voor de hemel. - Meer hebben ze niet.
Het is hun gouden ideaal.
Dat doet me denken aan Golden Dancer.
Golden Dancer stond in de etalage van een winkel in Wakeman, Ohio.
Ik wist zeker dat met Golden Dancer m'n leven volmaakt gelukkig zou zijn.
Ik was een jaar of zeven en ik wist alles van hobbelpaarden.
Ze was goudkleurig met paarse stippen, en ze had rode manen en blauwe ogen.
Haar stijgbeugels schitterden in het licht van de zon.
Ze was natuurlijk veel te duur.
Er zat dus niets anders op dan me te vergapen aan de etalage.
Tot op een dag...
Het was niet met de kerst, dus het zal m'n verjaardag wel zijn geweest.
Ik werd 's ochtends wakker en daar stond Golden Dancer.
Mam was extra zuinig geweest en pap had nachtdiensten gedraaid.
Ik sprong in het zadel en begon meteen te hobbelen.
En het ding brak doormidden. Het hout was verrot.
Het was een waardeloos prul.
Niets dan schone schijn.
Net zoals die bijeenkomst van vanavond. Klatergoud.
Je zegt dat je de mensen hoop geeft, maar die ontneem je ze juist.
Zolang dat mooie paradijs gepaard gaat met onwetendheid, fanatisme en haat,
kan het me gestolen worden.
...we moesten erover nadenken.
Goed zo, Howard.
Ga door. Wat heeft Mr Cates jullie nog meer geleerd?
Dat het eerst veel te heet was op aarde.
Pas toen het iets afkoelde, kwamen er cellen en zo bij.
Dit zijn Mr McKennon en Mr Galbraith. De rest ken je.
- Wat zijn cellen? - Beestjes in het water.
Tot ze groter werden, pootjes kregen en het water uitkropen.
- Hoeveel tijd ging daar overheen? - Minstens een paar miljoen jaar.
En de mens is een zoogdier.
Net zoals honden, en de koeien in de wei.
- Zei hij dat? - Ja.
En hoe heeft de mens zich precies ontwikkeld volgens je biologieleraar?
De mens stamt af van de apen in de Oude Wereld.
Hoort u dat? Van apen uit de Oude Wereld.
Niet eens van Amerikaanse apen, als we Mr Cates moeten geloven.
Let even goed op. Er is dus heel wat afgepraat over beestjes en evolutie.
Is God nog aan de orde gekomen?
- Dat geloof ik niet. - Of het scheppingsverhaal uit de bijbel?
Ook niet.
- Dames en heren... - Bezwaar.
Wil m'n collega niet vergeten dat dit geen theater is?
Hij dient zich tot de jury te richten en daar zitten geen dames in.
Ik ga hier geen toespraak houden.
Dat hoeft ook niet.
Iedereen in de jury, iedereen die deze jongen hoort praten,
beseft dat hij vreselijk in de war is.
Er is hem bijgebracht dat hij zich uit de modder omhoog heeft gewurmd.
Evolutionisten zijn ordinaire gifmengers.
De wet schrijft voor dat iedereen die giftige middelen aan de man brengt,
zij het in flessen of in boeken, zijn product duidelijk omschrijft.
Als deze wet niet gehandhaafd wordt, zal de jonge generatie z'n geloof kwijtraken.
Maar als Bert Cates zijn gerechte straf krijgt toegemeten,
zullen de vele gelovigen op deze wereld, die dit proces op de voet volgen,
de beslissing van deze rechtbank van harte toejuichen.
Uw beurt.
Ik ben blij dat de toespraak ons bespaard is gebleven.
Howard, ik hoorde je zeggen dat 't zo heet was op aarde.
Ja, dat zei Mr Cates.
Heter dan nu?
Ik denk het wel. Mr Cates las het voor uit een boek.
Dit boek?
De afstamming van de mens door Charles Darwin?
- Ja, meneer. - Dat klopt.
Dit is inderdaad het boek waaruit hij in de klas heeft voorgelezen.
Wat denk jij? Is het verkeerd wat er in dit boek staat?
Dat weet ik niet.
Bezwaar, edelachtbare.
Een jongen van 15 is niet in staat om een ethisch oordeel te vellen.
Ik wil alleen bepalen of Howard, kolonel Brady, Charles Darwin
en u hier, het recht hebben om te denken wat we willen.
Dat recht is hier niet in het geding.
Het recht op vrije gedachtevorming staat hier wel degelijk ter discussie.
Het zit zelfs op de beklaagdenbank.
- Daar zit een persoon. - Een persoon die nadenkt.
En straks draait hij de cel in omdat hij praat over wat hem bezighoudt.
U moet uw vraag anders inkleden.
Laat ik 't zo stellen.
Heb je iets overgehouden aan dat gepraat over de evolutie?
Heb je eronder geleden of valt dat wel mee?
Ben je slechter gaan honkballen door wat Mr Cates je heeft verteld?
- Gooi je nu minder hard? - Ik werp met links.
- Kijk eens aan. En eer je je ouders nog? - Tuurlijk.
- Nog geen moord gepleegd vandaag? - Bezwaar. Een absurde jactitatie.
Met die term ben ik niet bekend.
Een valse vooronderstelling.
In dit geval de moord op al dan niet bekende personen.
Toegewezen.
Vraag hem maar eens of hij nog in de Heilige Schrift gelooft.
Als ik uw hulp nodig heb, zal ik daar beleefd om vragen.